Warownym grodem jest nasz Bóg,
orężem nam i zbroją...
Kościół Luterański w Polsce:
Kościół Luterański w Polsce jest spadkobiercą wielowiekowej tradycji Już kilka lat po wystąpieniu ks. dr. Marcina Lutra w 1517r. jego i poglądy docierają do Polski. Znajdują życzliwy oddźwięk u wielu i mimo utrudnień, m.in. ze strony władzy królewski stopniowo powstają parafie ewangelickie w Wielkopolsce, na Pomorzu, Mazurach i Śląsku. Nabożeństwa odprawiane są w języku narodowym, powstaje także literatura religijna w języku polskim: tłumaczenia Pisma Świętego, kancjonały - śpiewniki, postylle - zbiory kazań, katechizmy. Reformacja luterańska powszechnie rozwija się wśród mieszczan i chłopów na terenach zachodnich i wśród polskiej ludności poza granicami Rzeczypospolitej. Do okresu zaborów przetrwało niewiele zborów, później na terenach pod władzą cara rosyjskiego i króla pruskiego powstają parafie luterańskie założone przez kolonistów szukających lepszych warunków życia swoich rodzin. Ich potomkowie szybko się polonizują i biorą aktywny udział w życiu politycznym i kulturalnym kraju. Obecnie nasz Kościół łączy parafie o bardzo zróżnicowanej historii - często nieliczne, ale posiadające pamiątki bogatej przeszłości -i różnych formach życia religijnego. Wspólną ich cechą jest wyraźny wpływ Pisma Świętego na życie wspólnoty i jej pojedynczych członków. W przeszłości pozwalało to przetrwać okres kontrreformacji na Śląsku w XVII i XVIII wieku, gdy ewangelicy pozbawieni byli kościołów, szkół i księży. Studiowanie Biblii w domach i spotykanie się na tajnych nabożeństwach pozwoliło zachować wiarę i dotrwać do lepszych czasów. Ciężkie doświadczenia polskim ewangelikom przyniosła II wojna światowa, uwięzienie i śmierć wielu księży i osób świeckich w obozach koncentracyjnych, wśród nich biskupa kościoła ks. Juliusza Burschego. Po roku 1945 Kościół odradza się do życia w nowych warunkach, łącząc parafie należące poprzednio do różnych struktur kościelnych, organizując życie religijne również nielicznym rozproszonym współwyznawcom. Poza Śląskiem Cieszyńskim nabiera on cech diaspory. Wszędzie i zawsze, pamiętając o doświadczeniach minionych wieków, pragnie przekazywać wezwanie do przyjęcia zbawienia darowanego nam z łaski przez wiarę w Jezusa Chrystusa.
Nauka ks. dr. Marcina Lutra
Nauka ks. dr. Marcina Lutra i innych reformatorów luterańskich zawarta została w księgach symbolicznych zebranych w Księdze zgody z roku 1580, które są wiernym wykładem Pisma Świętego, jedynego źródła wiary i nauki chrześcijańskiej w duchu luterańskim.
Cztery pryncypia luteranizmu:
Stały się one pryncypiami całego protestantyzmu:- Sola Scriptura - jedynie Pismo Święte
- Solus Christus - jedynie Chrystus
- Sola gratia - jedynie łaska
- Sola fide - jedynie wiara
Zgodnie z nauką Pisma Świętego nauczamy, że:
Pismo Święte, Słowo Boże, Biblia jest jedynym źródłem i normą wiary chrześcijańskiej i życia chrześcijańskiego. Nie ma w nikim innym zbawienia jak tylko w Jezusie Chrystusie, jedynym zbawicielu, Odkupicielu i Pośredniku, ukrzyżowanym i zmartwychwstałym Panu. Jego krzyż jest drogą do odkupienia i zbawienia. Luterańska teologia krzyża" stawia krzyż Jezusa Chrystusa, podobnie jak apostoł Paweł, w centrum nauki i życia Kościoła. My zwiastujemy Chrystusa ukrzyżowanego. 1 Kor 1,23a Wierzący zostaje usprawiedliwiony jedynie z łaski Bożej, bez zasług. Zbawienia nie można zyskać przez zasługi. Wiara w Jezusa Chrystusa daje zbawienie. Bez wiary zaś nie można podobać się Bogu. Hbr 13,6 Wiara jest zupełnym zaufaniem Bogu. Dobre uczynki nie są zasługami, lecz owocami żywej wiary. Chrześcijanin czyni dobrze nie po to, aby być zbawionym, ale dlatego, że jest zbawiony.
Słowo Boże i Sakramenty Święte:
Słowo Boże i Sakramenty Święte są kanałami łaski Bożej i środkami zbawienia. Przez Słowo i Sakramenty darowana jest nam łaska Boża. Uznajemy dwa sakramenty: Chrztu Świętego i Ołtarza -Eucharystii, Wieczerzy Pańskiej.
Sakrament Ołtarza
udzielany jest pod dwiema postaciami (chleba i wina) zgodnie z ustanowieniem Pana Jezusa. Luteranie na podstawie nauki o wszechobecności Jezusa Chrystusa wierzą, że w Wieczerzy Świętej "w", "z", "pod" postaciami chleba i wina są prawdziwie, realnie, cieleśnie obecne ciało i krew Jezusa Chrystusa (nauka o konsubstancjacji). Luteranizm odrzuca naukę o przeistoczeniu (transsubstancjacji).
Praktykujemy:
- głośną spowiedź wszystkich wiernych,
- osobistą spowiedź - rozmowę z księdzem dla tych, którzy pragną szczególnej pociechy,
- codzienne wyznawanie swoich grzechów w modlitwie przed Bogiem.
Kościół:
Kościół jest zgromadzeniem wierzących i społecznością świętych, w którym Słowo Boże jest czysto i wiernie nauczane, a Sakramenty Święte są sprawowane i udzielane zgodnie z ustanowieniem Pana Jezusa. Głową Kościoła jest sam Jezus Chrystus. Zgodnie z Nowym Testamentem istnieje w Kościele powszechne kapłaństwo wiernych, dlatego każdy wierzący powołany jest do jego sprawowania (np. głosząc ewangelię w swoim środowisku). Kościół Ewangelicki nie zna kapłaństwa hierarchicznego i uznaje jeden urząd duchowny zwiastowania Słowa Bożego i sprawowania Sakramentów Świętych (np. diakon, ksiądz, biskup). Kościół jest społecznością świętych, dlatego nie kanonizujemy, ani też nie modlimy się do świętych. Nie potrzebujemy wzywania świętych. (...) a chociażby nawet byłaby to rzecz cenna, jednak jest to rzeczą bardzo zgubną. Chociaż aniołowie w niebie, a święci na ziemi a może także i w niebie, modlą się za nas (jak zresztą i Chrystus czyni), to jednak z tego nie wynika, iż mamy aniołów 1 świętych wzywać, uwielbiać i czcić jako patronów i orędowników (...) Jest to bowiem bałwochwalstwo, gdyż taki zaszczyt przyznawać należy jedynie Bogu." (Artykuły szmalkaldzkie) Kościół Luterański uznaje, że Maria Panna jest matką Jezusa Chrystusa - Boga i Człowieka w jednej osobie. Dlatego modlimy się wyłącznie do Boga w Trójcy Świętej. (Pierwsze przykazanie: Jam jest Pan, Bóg twój. Nie będziesz miał innych bogów obok Mnie.) Jeden jest tylko Orędownik - Jezus Chrystus - który wraz z Duchem Świętym wstawia się za nami u Ojca.
Nabożeństwo luterańskie:
Nabożeństwo luterańskie nie jest powtórzeniem bezkrwawej ofiary Jezusa Chrystusa składanej Bogu przez ludzi (kapłana)lecz ofiarą darowaną ludziom przez Boga. Istotę nabożeństwa ewangelickiego określił Marcin Luter w kazaniu wygłoszonym w trakcie poświęcenia kościoła zamkowego w Torgawie w roku 1544 słowami: ,,... aby tu sam Pan Chrystus przemawiał do nas w Słowie Swoim świętym, a my abyśmy z Nim mówili przez modlitwę, psalmy i pieśni pochwalne". Liturgia luterańska od XVI wieku prowadzona jest w języku narodowym. Stroje liturgiczne, jak i wyposażenie świątyni, luteranizm uważa za tzw. adiafora, tzn. rzeczy obojętne, drugorzędne.
Zgodnie z nauką Chrystusa uznajemy tylko dwa stany po śmierci:
niebo (bliskość Boga), piekło (wieczne oddalenie od Boga). Odrzucamy naukę o czyśćcu, jak również związaną naukę o odpustach za żywych i umarłych.
Władze kościoła:
Najwyższą władzą ustawodawczą Kościoła Ewangelicko - Augsburskiego w RP jest Synod Kościoła, Synod Kościoła jest wybierany w sposób demokratyczny z grona wszystkich duchownych i świeckich członków Synodów Diecezjalnych Kościoła. Synod Kościoła wybiera Biskup Kościoła, który jest duchowym zwierzchnikiem Kościoła i z urzędu także Prezesem Konsystorza. Konsystorz jest naczelną władzą administracyjną Kościoła w Polsce i zarazem stanowi kierownictwo Kościoła. W skład Kościoła wchodzi obecnie sześć diecezji: cieszyńska, katowicka, mazurska, pomorsko - wielkopolska, warszawska i wrocławska. Diecezja posiadają swoje synody, biskupów i rady. W diecezjach istnieją samodzielne parafie i podlegają im foliały, Proboszcz i rada parafialna są wybierani przez wszystkich pełnoletnich członków parafii. Kościół Ewangelicko - Augsburski zajmuje się także pracą duszpasterską oraz misyjno ewangelizacyjną w różnych grupach i środowiskach społecznych oraz współpracuje z innymi kościołami chrześcijańskimi należącymi do Polskiej Rady Ekumenicznej.
Tekst zaczerpnięto z: "A bez Niego nic nie powstało. Kościół Ewangelicko - Augsburski w Rp" - ks. Jan Gross, Maciej Oczkowski